2008 #08 - Bon Iver

Het verhaal is genoegzaam bekend: man ziet jarenlange relatie en band uiteenspatten, en sluit zich op in vaders blokhut in Middle of Nowhere, Wisconsin. Het is winter, het is koud, het sneeuwt en ’s nachts huilen de wolven in het bos. Ze huilen mee met Justin Vernon, de protagonist die zijn liefdesverdriet probeert te verdringen en nummers begint te schrijven.
Het is een prachtig verhaal, dat een bloedmooie plaat opgeleverd heeft. Nummers als ‘For Emma’, ‘Re: Stacks’ en ‘Creature Fear’ snijden door de ziel. Het is muziek die tot het gaatje gaat. Té eerlijk, té naakt, doch zonder pathetisch te worden.
Dat laatste is essentieel, het is wat maakt dat de muziek ook overeind blijft als het oog in oog komt te staan met cynisme. Ik heb het zonder opzet wel geprobeerd, maar als cynisme bij deze muziek aanklopt blijft de deur gesloten. Wat dat betreft is ‘For Emma, Forever Ago’ een toonbeeld van pure Romantiek.
Wat het album blijvend overeind houdt, extra innemend maakt, is dat het nergens melodramatisch wordt. He’s sad, but not that sad. Het is geen overkokend destillaat van treurigheid dat zinloos naar de zee wegspoelt, verdwijnt in de goot en in de voegen tussen het steen. Vernon is de onversneden treurigheid al voorbij, heeft het ergste leed achter de rug. Dat maakt dat hij een grootse beheersing betracht en niet alle kaarten op tafel gooit.
Nergens wordt hij echt concreet. Tekstueel houdt hij het cryptisch, zegt hij meer niet dan wel. Dat wat hij wil zeggen zweeft zo’n beetje tussen de regels, haakt aan de melodieën en de sobere invulling daarvan door de band. Maar het is er wel, het is er wel degelijk.
En zo vergeet je gelukkig, ook na vele malen luisteren, de mooie ontstaansgeschiedenis die op de muziek drukt. Via een u-bocht is de muziek vanuit de maker, via de maker, weer daar waar ze werkelijk hoort te zijn, bij de luisteraar. En zo luister je uiteindelijk niet meer naar zijn prachtige verhaal, maar naar het jouwe.

